در صحن: در فاصله شش ماه مانده به آغاز رقابت های انتخاباتی دهمین دوره مجلس شورای اسلامی، شمار زیادی از مسئولان دولتی، استانداران، فرمانداران، شهرداران، روسای برخی نهادهای قضایی، مسئولان صدا و سیما، اعضای شوراهای شهر و روستا به قصد کاندیداتوری در انتخابات آتی، از سمت های خود استعفا دادند تا فهرست اولیه نامزدان انتخابات مجلس دهم مشخص شود.

ترک مسئولیت از سوی مقامات دولتی و استعفای اعضای شورای شهر و شهرداران در سراسر کشور وضعیت ویژه ای برای دولت و برای اداره امور شهری و روستایی ایجاد کرده است. بر اساس قانون انتخابات مجلس شورای اسلامی، برخی مسئولین کشوری و لشگری برای نامزدی در انتخابات مجلس باید از مسئولیت​های خود کناره​گیری کنند.

براساس این قانون، کاندیداتوری اشخاص زیر برای انتخابات مجلس در حوزه‌های انتخابیه سراسر کشور ممنوع است مگر اینکه دست کم ۶ ماه قبل از ثبت نام از سمت خود استعفاء ‌دهند و به هیچ وجه در آن پست شاغل نباشند.

این مسئولین عبارتند از دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام و معاونین وی، سران سه قوه و معاونان و مشاوران آنان، وزرا و سرپرستان وزارتخانه‌ها، معاونین و مشاورین وزرا، مدیران کل و سرپرستان ادارات کل وزارتخانه‌ها و مدیران کل حوزه وزارتی و رؤسای دفا‌تر وزرا.

به این لیست باید «اعضای شورای نگهبان و هیأت مرکزی نظارت بر انتخابات، رئیس دیوان عالی کشور و معاونین و مشاورین وی، دادستان کل کشور و معاونین و مشاورین وی، رئیس دیوان عدالت اداری و معاونین و مشاورین وی، رئیس سازمان بازرسی کل کشور و معاونین و مشاورین وی، رؤسا و سرپرستان سازمان‌ها و ادارات کل و ادارات عقیدتی سیاسی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران و جانشینان و معاونین آنان در سراسر‌کشور» را نیز افزود.

علاوه بر این، رئیس سازمان صدا و سیما و معاونین وی، رئیس جمعیت هلال احمر و معاونین وی، استانداران، معاونین و مشاورین استانداران، فرمانداران، بخشداران، – شهرداران و روسای مناطق شهرداری، روسا و سرپرستان سازمانهای دولتی، رئیس دانشگاه آزاد اسلامی، اعضای هیأت مدیره و مدیران عامل بانک‌ها، اعضای هیأت مدیره و مدیران عامل شرکتهای دولتی و وابسته به دولت که حیطه وظایف و اختیارات آن‌ها به کل کشور تسری دارد، رئیس کل بانک مرکزی ایران و معاونین و مشاورین وی، روسا و سرپرستان بنیادهای (‌مستضعفان، شهید، ۱۵ خرداد، مسکن)، کمیته امداد امام خمینی، نهضت سوادآموزی، سازمان تبلیغات اسلامی، ‌دفتر تبلیغات حوزه علمیه قم و رئیس سازمان تعزیرات حکومتی و روسای اتاقهای بازرگانی و صنایع و معادن و تعاون، معاونین و مشاورین آنان؛ نیز باید در مهلت مقرر استعفا دهند.

هر چند شاغلین در نیروهای مسلح و وزارت اطلاعات نیز مشمول این قانونند اما به طور معمول به دلیل مخفی بودن نیروهای وزارت اطلاعات، همان گونه که از انتصاب این افراد در وزارت اطلاعات خبری منتشر نمی شود، بنابراین خبر استعفای فلان مسئول امنیتی و نظامی برای ورود به عرصه انتخابات نیز موضوعی نیست که رسانه ها از آن با خبر باشند یا امکان انتشار آن را داشته باشند.

طبق این قانون «رؤسا و سرپرستان دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی اعم از دولتی و غیر دولتی و رؤسا و سرپرستان واحد‌ها و شعب آن‌ها، اعضای هیأت مدیره و مدیران عامل شرکتهای دولتی و وابسته به دولت در استان و شهرستان، سرپرستان مناطق و رؤسای شعب بانک‌ها در استان و شهرستان، سرپرستان دفا‌تر سازمان تبلیغات اسلامی در مرکز استان و شهرستان‌ها، مدیران مراکز صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران و اعضاء شوراهای اسلامی شهر و روستا» نیز در این فهرست گنجانده شده اند.،

بر اساس قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران باید تعداد نمایندگان دهمین دوره مجلس شورای اسلامی، به ۳۱۰ نفر یا بیشتر افزایش یابد، چرا که باید انتخابات مجلس شورای اسلامی سال ۱۳۹۰-۹۱ بیست نفر افزوده می ‌شد که در آن دوره، لایحه افزودن بیست نماینده به تعداد نمایندگان فعلی از طرف دولت به مجلس هشتم، ارائه نشد، به همین خاطر باید این دوره، تعداد نمایندگان بیست نفر افزایش یابد.

 

وضعیت ناپایدار در شوراهای شهر

تا دوره نهم مجلس شورای اسلامی، مطابق قانون، اعضای شورای شهر می‌توانستند از شهری به جز حوزه انتخابیه خود، کاندیدای انتخابات مجلس شوند. کاندیداتوری افرادی چون مرتضی طلایی و پروین احمدی‌نژاد از استان اصفهان و سمنان برای کسب کرسی نمایندگی مجلس، بدون این که از شورای شهر تهران استعفا دهند نیز بر همین أساس بود.

اما در این دوره طبق قانون جدید کلیه منتخبین شوراهای شهر و روستاها برای کاندیداتوری مجلس می بایستی از سمت خود در شورای شهر استعفا دهند.

اکنون با گذشت دو سال از انتخابات شورای شهر برخی از اعضا که در این دوره به شهرت و مکنتی رسیده اند، عطای کار در شورای شهر را به لقایش بخشیده تا با فراغت بال بیشتری به فعالیت های تبلیغاتی و ساماندهی ستادهای انتخاباتی خود برسند.

استعفاهای پی در پی اعضای شوراهای شهر و شهرداران در سطح کشور سبب شده تا بسیاری از شوراها وضعیت ناپایدار و مبهمی برای ادامه کار داشته باشند و جلسات شورای شهر در این روزها به جای رسیدگی به أمور مهم شهری و روستایی با خداحافظی و استعفای اعضا رنگ و بوی دیگری به خود گیرد.

این مشکل در شهرهایی مانند اصفهان، کرمانشاه و چند شهر کوچک و بزرگ دیگر که مدتهاست فاقد شهردار هستند بیشتر بروز پیدا کرده است و با توجه به این استعفاها مشخص نیست سرنوشت شهرداران این مناطق به کجا خواهد انجامید.

طبق گزارش های منتشر شده شماری از اعضای شورای شهر در شهرهایی چون دهدشت (سهراب حجت خواه)، اردبیل (حجت الاسلام محمدرضا سرداری و محمد فیضی) و بروجرد (محسن روحبخشان و حسن کره رودی)، ارومیه (روح الله حضرت پور و مرتضی پیری)، ساری (فرامرز نقیبی و کورش یوسفی )، سنندج (یوسف اسدی)، بندرعباس (راحله ملایی)، بابل (سیف الله علی نیا)، ساوه (محمدرضا منصوری)، فولاد شهر (علی کیایی) ، اراک ( کیومرث محمودی)، بوکان (کاظم آبام)، کرمانشاه (کامران ملکی)، بویین زهرا (علی اصغر مولایی)، ورامین (بهزاد حسینی) زابل (سعید افسری)، چابهار (دوست محمد بلوچ) عزم ورود به رقابت های انتخاباتی مجلس دهم از عضویت در شورای شهر استعفا داده اند.

اوضاع مشابه در شهرداری ها

شاید سابقه حضور محمود احمدی نژاد شهردار سابق تهران در رقابت های انتخاباتی سال ۸۴ و رسیدن به ریاست جمهوری ایران در آن سال و دو دوره کاندیداتوری محمدباقر قالیباف شهردار فعلی تهران در انتخابات های ریاست جمهوری، این روزها الگوی شماری از شهرداران در شهرها و مناطق مختلف قرار گرفته است تا بتوانند با استفاده از نفوذ و امکانات مالی قابل توجه در شهرداری ها در مقایسه با سایر کاندیداهای مستقل یا حزبی، شانس خود را برای ورود به سطح اول قدرت در کشور یعنی قوه مقننه بیازمایند.

در زاهدان مسلم سیدالحسینی شهردار این شهر درصدد استعفا از شهرداری این منطقه برای ورود به انتخابات مجلس شورای اسلامی است.

از محمودرضا شیرازی شهردار آبادان نیز که چندی پیش استعفای خود را به شورای شهر آبادان ارائه کرد به عنوان کاندید مجلس دهم در این حوزه نام برده می شود.

همچنین شهرداران قم، برازجان، بوشهر و بندر امام خمینی نیز از سمت خود برای حضور در انتخابات مجلس استعفا داده‌اند.

 

دولتی ها در پی فتح بهارستان

تقابل شدید مجلس نهم و دولت یازدهم که این روزها با احضار و استیضاح وزرای دولت و چالش بر سر مذاکرات هسته ای ایران و غرب به اوج خود رسیده است، عزم دولتی ها برای ورود به مجلس و توازن نیروها در مجلس آینده به قصد کاستن از فشارهای پیدا و پنهان بر دولت را جزم کرده است.

موج رو به افزایش استفعای مدیران وزارت کشور، استانداران، فرمانداران و بخشداران منتصب حسن روحانی و برخی دیگر از مقامات مسئول در دولت نشان از برنامه ریزی حامیان دولت برای ورود به مجلس آینده است.

به گفته محمد حسین مقیمی رییس ستاد انتخابات کشور تاکنون ۲۲ نفر از مقامات وزرات کشور شامل مدیران استانداری‌ها و فرمانداری‌ها از سمت خود استعفاء دادند که با تمام آن‌ها موافقت شده است.

بر اساس آمار اولیه در بین این ۲۲ مقام دولتی، ۱ استاندار، ۲ معاون استاندار، ۶ مدیر کل،‌ ۲ معاون مدیرکل، ۱ سرپرست دفتر آموزش و پژوهش استانداری، ‌۵ فرماندار، ۴ بخشدار از جمله کسانی هستند که از سمت خود استعفا دادند.

از سوی دیگر قدرت‌علی حشمتیان مشاور معاون توسعه روستایی و مناطق محروم ریاست جمهوری نیز از استعفای خود با انگیزه ورود به رقابت های انتخاباتی مجلس دهم خبر داده است.

همچنین مجید نصیرپور معاون نظارت و هماهنگی معاونت پارلمانی رئیس جمهوری نیز پیش از مهلت تعیین شده برای استعفای مدیران دولتی از سمت خود کناره گیری کرد.

قرار است نصیرپور از حوزه انتخابیه سراب که پیشتر نیز در مجلس هشتم نمایندگی آن را در مجلس بر عهده داشت، وارد رقابت اسفند ۹۴ شود.

از میان استانداران، فرمانداران و بخشداران مستعفی نیز جلال هاشمی (فرماندار طبس)، علی اکبر کریمی، بخشدار بوستان تهران، فرماندار شهرستان قدس و ۳ فرماندار دیگری که بنا به گفته مسئولان وزارت کشور به صورت شفاهی برای اعلام کاندیداتوری درخواست استفعا دادند اما هنوز به صورت رسمی و کتبی ابلاغ نشده است.» از مسئولیت های دولتی خود کناره گیری کرده اند.

سیف الله مطلبی (فرماندار شهرستان میاندوآب)، قدرت احمدیان (از مدیران کل استانداری کرمانشاه)، احمد صفری (بخشدار کوزران)، حجت الاسلام محمد صادق صالحی منش (استاندار قم و رئیس سابق ستاد انتخابات وزارت اطلاعات) ، رستم زرودی (مدیر کل مدیریت بحران استانداری مازندران)، ناصر نصیری (فرماندار پارس آباد)، یدالله حسینی (فرماندار مرودشت) نیز از سمت های خود استعفا داده تا خود را مهیای حضور در رقابت های انتخاباتی مجلس دهم نمایند.

از دیگر چهره های شاخص عضو هیات دولت که استعفای ناگهانی اش شائبه حضور در رقابت های انتخاباتی مجلس دهم را تقویت کرد دکتر محمود گلزاری معاونت امور جوانان وزارت ورزش است.

گلزاری از روان پزشکان مطرح کشور و کارشناس ثابت برنامه های خانواده صدا و سیما در یک دهه پیش بود که پس از روی کار آمدن دولت حسن روحانی به وزارت ورزش و جوانان رفت.

این معاون ساماندهی امور جوانان وزارت ورزش پس از استعفای خود با تشکر از اسحاق جهانگیری معاون اول رییس جمهور در توضیح علت استعفای ناگهانی خود گفت: «احساس کردم شاید با رفتنم تغییرات مثبتی داخل خود وزارتخانه ایجاد شود.»

همچنین احمد علی کیخا معاون محیط طبیعی و تنوع زیستی سازمان حفاظت محیط زیست نیز از دیگر دولتی های مستعفی برای حضور در انتخابات آینده است.

نارضایتی فرهنگیان از استعفای مسئولان

اما وضعیت در آموزش و پرورش نیز دست کمی از شوراهای شهر ندارد و استعفاهای پی در پی مدیران آموزش و پرورش در شهرهای مختلف نگرانی هایی را به دنبال داشته است.

دو سال پس از روی کار آمدن دولت یازدهم، این روزها شاهد استعفای مدیران آموزش و پرورش در برخی از استان‌ها از جمله در استان خراسان رضوی و شمالی و آذربایجان و … برای حضور در انتخابات مجلس هستیم.

روند رو به افزایش استعفای مدیران آموزش و پرورش با انتقاد شدید برخی از فعالان کانون صنفی معلمان رو به رو شده است.

جواد لعل‌محمدی یک عضو کانون صنفی معلمان ایران ضمن انتقاد از امر شایع و مرسوم «استفاده ابزاری از موقعیت‌»، آموزش و پرورش را به عنوان یکی از موثرترین این ابزار، دست خوش این موضوع دانسته است.

این عضو کانون صنفی معلمان ایران «این نوع برخوردها و استعفاهای نابهنگام آقایان» را «نشان از عدم اتکا به تعهدات» خوانده و می گوید: «استعفاها عدم رضایت بسیاری از فرهنگیان را در پی داشته است».

در میان مدیران مستعفی آموزش و پرورش می توان به چهره هایی همچون حمزه فیضی پور ریاست اداره آموزش و پرورش کوهنانی و عضو اسبق شورای شهر کوهنانی، ذبیح الله عصمتی رئیس آموزش و پرورش معمولان و ابراهیم جهانگیری، مدیر کل آموزش پرورش استان کرمان که برادر اسحاق جهانگیری معاون اول حسن روحانی است اشاره کرد که به منظور شرکت در انتخابات پیش روی مجلس ازسمت خود استعفا داده اند.

خیز دانشگاه آزادها برای مجلس آینده

در کنار دولتی ها، شوراهای شهر و شهرداری ها، شمار زیادی از مدیران دانشگاه آزاد اسلامی که تحت هدایت هاشمی رفسنجانی است نیز از مسئولیت های خود استعفا داده و آماده حضور در رقابت های انتخاباتی مجلس آینده هستند.

به نقل از روابط عمومی دانشگاه آزاد اسلامی، میرزاده رییس این دانشگاه طی بخشنامه ای و با اشاره به ماده ۲۹ قانون انتخابات مجلس شورای اسلامی، اعلام کرده که «تمامی روسای واحدها، مراکز آموزشی، آموزشکده های سما که قصد اعلام داوطلبی در انتخابات مجلس شورای اسلامی را دارند، باید تا تاریخ مقرر از سوی قانونگذار، از سمت خود استعفا داده و به هیچ عنوان در پست های مذکور شاغل نباشند.»

«پرهیز از ایجاد اختلال در امور برنامه های اجرایی، آموزشی و پژوهشی دانشگاه» دلیل این ابلاغ رییس دانشگاه آزاد اسلامی است که خود بیانگر حجم تقاضاها برای کاندیداتوری مجلس آینده در این نهاد آموزشی نزدیک به هاشمی رفسنجانی است.

از چهره های شاخص نزدیک به اکبر هاشمی رفسنجانی می توان به قدرت الله علیخانی نماینده دوره های (ششم، هفتم و هشتم) مجلس شورای اسلامی نام برد که به عنوان مشاور پارلمانی هاشمی مشغول به کار بود اما طی روزهای گذشته از سمت خود استعفا داد تا یک بار دیگر مهیای حضور در مجلس شورای اسلامی شود.

موج استعفا به صدا و سیما، بسیج و قوه قضاییه رسید

در صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران نیز خبرها حاکی از استعفای شماری از مدیران این سازمان برای حضور در انتخابات آینده است.

در مهمترین خبر، میر تاج الدینی نماینده سابق تبریز و از چهره های اصولگرای نزدیک به احمدی نژاد به منظور حضور در انتخابات مجلس از سمت مدیرکل پارلمانی سازمان صداوسیما استعفا داده است.

ابراهیم عزیزی، رئیس سازمان بسیج سازندگی کشور که سابقه فرماندهی سپاه شیراز و استانداری هرمزگان را کارنامه خود دارد نیز از مسئولیت خود در بسیج استعفا داده تا با تکیه بر آرای نیروهای بسیجی برای حضور یکی دیگر از فرمانده هان سپاه در بهارستان تلاش نماید.

در قوه قضانیه، استعفای علی مژدهی رییس سازمان تعزیرات حکومتی، برای شرکت در انتخابات آتی، مهمترین خبر این نهاد قضایی مرتبط با مجلس آینده است.

استعفای علی باقری مدیرکل اوقاف و امور خیریه زنجان، و همچنین جواد لطف‌ اله پور مدیرکل کانون پرورشی و فکری کودکان و نوجوانان استان تهران و از چهره های نزدیک به حسن روحانی رییس جمهوری ایران دو خبر دیگر از استعفاهای زنجیره ای مسولان دولتی برای حضور در رقابت های انتخاباتی اسفند ماه سال جاری است.

علی اکبر عسگری مدیر عامل شرکت شهرک های صنعتی آذربایجان غربی نیز از مسئولیت خود استعفا داد تا برای حضور در انتخابات خود را آماده کند.

فهرست اسامی استعفا دهندگان برای انتخابات مجلس دهم

  نام کاندیدا شهر مسئولیت وضعیت استعفا
۱ سهراب حجت خواه دهدشت شورای شهر استعفا داد
۲ محمدرضا سرداری اردبیل شورای شهر استعفا داد
۳ محمد فیضی اردبیل شورای شهر استعفا داد
۴ محسن روحبخشان بروجرد شورای شهر استعفا داد
۵ حسن کره رودی بروجرد شورای شهر استعفا داد
۶ روح الله حضرت پور ارومیه شورای شهر استعفا داد
۷ فرامرز نقیبی ساری شورای شهر استعفا داد
۸ یوسف اسدی سنندج شورای شهر استعفا داد
۹ کورش یوسفی ساری شورای شهر استعفا داد
۱۰ راحله ملایی بندرعباس شورای شهر استعفا داد
۱۱ روح الله حافظی تهران شورای شهر استعفا داد
۱۲ سیف الله علی نیا بابل شورای شهر استعفا داد
۱۳ محمدرضا منصوری ساوه شورای شهر استعفا داد
۱۴ علی کیایی فولاد شهر رییس شورای شهر استعفا داد
۱۵ کیومرث محمودی اراک رییس شورای شهر استعفا داد
۱۶ کاظم آبام بوکان رییس شورای شهر استعفا داد
۱۷ مرتضی پیری ارومیه شورای شهر استعفا داد
۱۸ کامران ملکی کرمانشاه شورای شهر استعفا داد
۱۹ علی اصغر مولایی بویین زهرا شورای شهر استعفا داد
۲۰ بهزاد حسینی ورامین شورای شهر استعفا داد
۲۱ سعید افسری زابل شورای شهر استعفا داد
۲۲ ناصر اکرامیان نجف آباد شورای شهر استعفا داد
۲۳ محمودرضا شیرازی آبادان شهردار استعفا داد
۲۴ صدیف بدری اردبیل شهردار استعفا داد
۲۵ سعید آزاد شهرکی بوشهر شهردار استعفا داد
۲۶ مسلم سیدالحسینی زاهدان شهردار استعفا داد
۲۷ علی گل مرادی بندرامام خمینی شهردار استعفا داد
۲۸ ماشالله احمدی برازجان شهردار استعفا داد
۲۹ جلال آقا رضایی محلات شهردار استعفا داد
۳۰ ابوالقاسم سیف الهی کرمان شهردار استعفا داد
۳۱ محمد حویزاوی خرمشهر شهردار استعفا داد
۳۲ مجید نصیرپور سراب معاون معاونت پارلمانی رییس جمهور استعفا داد
۳۳ جلال هاشمی طبس فرماندار استعفا داد
۳۴ علی اکبر کریمی بوستان تهران بخشدار استعفا داد
۳۵ نورمحمد فردی بیرانوند شهر قدس فرماندار استعفا داد
۳۶ سیف الله مطلبی میاندوآب فرماندار استعفا داد
۳۷ قدرت احمدیان کرمانشاه مدیرکل استانداری استعفا داد
۳۸ احمد صفری کوزران بخشدار استعفا داد
۳۹ محمد صادق صالحی منش قم استاندار استعفا داد
۴۰ رستم زرودی مازندران مدیرکل بحران استانداری استعفا داد
۴۱ محمود گلزاری تهران معاونت جوانان وزارت ورزش استعفا داد
۴۲ حمزه فیضی پور کوهنانی رییس آموزش و پرورش استعفا داد
۴۳ ذبیح الله عصمتی معمولان رییس آموزش و پرورش استعفا داد
۴۴ قدرت الله علیخانی قزوین معاون پارلمانی مجمع تشخیص مصلحت نظام استعفا داد
۴۵ میر تاج الدینی تبریز معاون پارلمانی صداوسیما استعفا داد
۴۶ ابراهیم عزیزی هرمزگان رییس سازمان بسیج سازندگی استعفا داد
۴۷ علی مژدهی تهران رییس سازمان تعزیرات حکومتی استعفا داد
۴۸ علی باقری زنجان مدیرکل اوقاف و امور خیریه زنجان استعفا داد
۴۹ جواد لطف الله پور تهران مدیرکل کانون پرورش فکری استعفا داد
۵۰ علی اکبر عسگری تبریز مدیرعامل شرکت شهرکهای صنعتی استعفا داد
۵۱ ناصر نصیری پارس آباد مغان فرماندار استعفا داد
۵۲ امان الله حسین پور خراسان شمالی مدیرکل کمیته امداد خراسان شمالی استعفا داد
۵۳ احمد علی کیخا تهران معاون سازمان محیط زیست استعفا داد
۵۴ ابراهیم جهانگیری سیرجان مدیرکل آمورش و پرورش کرمان استعفا داد
۵۵ قدرت علی حشمتیان تهران مشاور رییس جمهور استعفا داد
۵۶ دوست محمد بلوچ چابهار شورای شهر استعفا داد
۵۷ محمد امین دهواری سراوان شورای شهر استعفا داد
۵۸ احمد آوایی دزفول معاون وزیر صنعت استعفا داد
۵۹ علی راستگو شیراز شورای شهر استعفا داد
۶۰ بهرام پارسایی شیراز شورای شهر استعفا داد
۶۱ غلامعلی ترابی شیراز شورای شهر استعفا داد
۶۲ یدالله حسینی مرودشت فرماندار استعفا داد
۶۳ علی دهقان فارسی شیراز رییس جهاد کشاورزی شیراز اسعفا داد
۶۴ مجید رحیمی صفاشهر رییس دانشگاه آزاد استعفا داد
۶۵ علی اصغر یوسف نژاد ساری معاون پارلمانی وزیر اقتصاد استعفا داد
۶۶ اسماعیل شوشتری قوچان رییس دفتر بازرسی رئیس جمهور استعفا داد
۶۷ علی بنایی قم معاون سیاسی-امنیتی استعفا داد
۶۸ گلستانی فر مشهد فرماندار مشهد استعفا داد